De Westerbie

De imkersvereniging van Poperinge en omstreken

Stuifmeel

Ieder organisme in de natuur wil zich voortplanten. Ook bloemen, planten en bomen doen dit op een bijzondere manier. Het merendeel van planten en bloemen vermenigvuldigen zich als er een bevruchting tot stand komt, andere planten vermeerderen zich met uitlopers of met knollen. Een bloem bestaat uit een stamper met vruchtbeginsel. Dit is het vrouwelijke gedeelte van de plant. Meeldraden die rond de stamper gelegen zijn bevatten stuifmeel. Dit stuifmeel is het mannelijke gedeelte van de bloem. Komt het mannelijke stuifmeel ten gepaste tijde bij de stamper terecht, krijgen we een bevruchting. Dan kan het vruchtbeginsel uitgroeien tot zaden.

Stuifmeel verzamelen

De bijen verzamelen met hun pootjes het stuifmeel van de helmknoppen. Via de voorpoot transporteren ze het naar de middenpoot, om zo terecht te komen in het stuifmeelkorfje van de achterpoot. Om het stuifmeel bijeen te houden, wordt er een secretie aan toegevoegd.  Het stuifmeel wordt in de cellen rond het broednest in de bijenwoning opgeslagen, met hun kop duwen de bijen het stuifmeel in de cellen van de raten. Er worden nectar en enzymen aan toegevoegd om het te bewaren. Het stuifmeel is een zeer voedzaam product dat rijk is aan proteïnen en dat weten onze bijen maar al te goed. Daarom verzamelen ze het stuifmeel als voedsel voor de larven.
Wanneer er in de natuur een tekort is aan stuifmeel, kunnen ze een beroep doen op die voorraad. Eens het stuifmeel in de cellen is opgeslagen, spreken we van bijenbrood.

Stuifmeel als voedsel

Ook voor de mens is stuifmeel zeer voedzaam. Daarom oogsten sommige imkers dat stuifmeel. Dit gebeurt met een speciale constructie (stuifmeelval) die voor of onder de kast geplaatst wordt. Via een speciale rooster moeten de bijen de kast binnenkruipen, die rooster is zo gemaakt dat de bijen de stuifmeelpollen verliezen bij het binnenkruipen. In onze streken is er een tekort aan stuifmeel. Daarom komt het stuifmeel dat in de handel is, vaak uit landen waar er een groot aanbod aan pollen is, namelijk Mexico, Hongarije, Brazilië en andere landen.  

Consumptie van stuifmeel

Stuifmeel kan direct na het oogsten opgegeten worden. Dit kan enkel als men kleine hoeveelheden oogst per dag die vervolgens direct genuttigd worden. Wil men stuifmeel langer bewaren, dan moet het gedroogd worden. Dit kan gebeuren in een microgolf, maar indien mogelijk is het beter het te drogen op een droge, tochtrijke plaats op zonnige dagen.
Stuifmeel kan ook gemengd worden in honing. Doordat het in een vochtige materie terechtkomt, wordt het harde omhulsel van de pollen weker en verteert het beter.
Bijenbrood is nog voedzamer omdat de bijen bij het stapelen in de cellen er enzymen aan toevoegen. Bijenbrood is wel moeilijk te oogsten. Dit kan gebeuren met een stuifmeelstans.


Samenstelling van stuifmeel

Stuifmeel bestaat vooral uit eiwitten , koolhydraten , vetten en water ook mineralen zoals kalium, magnesium, calcium, ijzer, fosfor, zwavel, mangaan, silicium, koper en aminozuren. In stuifmeel bevinden zich ook veel vitamines (B1, B2, B3, B6, B8, B9, B12, C). (Patrick Caesteker)